Serbest Muhasebeci Mali Müşavir

Transfer fiyatlandırması yoluyla örtülü kazanç tebliği yayımlandı.

Maliye Bakanlığı, ’nun yoluyla başlıklı 13. Maddesi ile ilgili olarak hazırladığı genel tebliğ 18.11.2007 tarihli resmi gazetede yayımlandı.

Tebliğ taslağında önem arz eden noktalar aşağıdaki gibidir:

İlişkili Kişi ve Kurumlar:

a) Kurumun kendi ortakları,

b)  Kurumların veya ortaklarının ilgili bulunduğu gerçek kişi veya kurumlar,

c) Kurumların veya ortaklarının idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından doğrudan veya dolaylı olarak bağlı bulunduğu gerçek kişi veya kurumlar,

d) Kurumların veya ortaklarının idaresi, denetimi veya sermayesi bakımından nüfuzu altında bulundurduğu gerçek kişi veya kurumlar,

e) Ortakların eşleri,

f) Ortakların veya eşlerinin üstsoy ve altsoyu, üçüncü derece dâhil yansoy hısımları ve kayın hısımlarıdır.

Kurumun veya ortaklarının idaresi bakımından doğrudan ya da dolaylı olarak bağlı bulunduğu gerçek kişiler; ortaklık ilişkisi olmaksızın kurumun kararlarına doğrudan ya da dolaylı etkisi olabilecek kurumun yönetim kurulu başkanı ve üyeleri, genel müdür, üst düzey müdürleri, aynı düzeydeki yüksek memurları gibi şahısları ifade etmektedir.

Denetimi bakımından bağlı bulunduğu gerçek kişi ve kurumlar; ortaklık ilişkisi olmaksızın kurumun kararlarına doğrudan ya da dolaylı etkisi bulunabilecek kurumun denetçileri ve denetçilerin ilgili bulunduğu kurumlar olarak ifade edilmektedir.

Nüfusu altında bulundurduğu gerçek kişi ve kurumlar kurumun ekonomik ve ticari kararlarını etkileyecek şekilde sürekli bir iktisadi ilişki veya devamlı borç para verme  ya da alma ilişkisi içinde bulunduğu gerçek kişi veya kurumları da kapsama dâhil etmektedir.

:

Emsallere uygunluk ilkesinin uygulanabilmesi için ilişkili kişiler arasındaki işlemler ile ilişkisiz kişiler arasındaki işlemlerin karsılaştırılabilir olması gerekmektedir ve bu karşılaştırma yapılırken aşağıdaki değişkenler göz önüne alınmalıdır:

a) Mal ve Hizmetlerin nitelikleri,           

b) İşlev analizi,

c) Ekonomik koşullar,

d) İş stratejileri.

Yöntemler:

Karşılaştırılabilir Fiyat Yöntemi

Karsılaştırılabilir fiyat yöntemi uygulanırken, iç emsalin kullanılmasının emsale uygun bedelin bulunmasında yeterli olduğu durumlarda ayrıca dış emsal aranmayacak ve ürüne ilişkin iç emsalin mevcut olmaması durumunda, karsılaştırılabilirlik analizi ile yapılan gerekli düzeltmeler sonucu, emsal fiyatın tespitinde kurumlarının benzer nitelikteki ürünlerine ilişkin işlemlerindeki fiyat yani dış emsaller kullanılabileceği belirtilmiştir.

Maliyet Artı Yöntemi

Maliyet artı yöntemi uygulanırken; ürünün veya hizmetin üretilmesi için yapılan direkt harcamalar, dolaylı harcamalar, üretim süreciyle ilgili olmakla birlikte belirli ürün veya hizmetler için yapılan ortak harcamalar ve faaliyet giderleri dikkate alınmalı, maliyet bazının az ya da çok olması elde edilecek kâr marjını etkileyeceğinden maliyetlerin tespiti, kontrol altındaki ve kontrol dışındaki işlemlerde ayni olmalı, kontrol altındaki ve kontrol dışındaki işlemlerde uygulanan muhasebe yöntemleri arasında farklılıklar varsa tutarlılığı sağlamak için kullanılan bilgilerde uygun ayarlamalar yapılmalı ve ayni usul ve esasların kullanımında süreklilik bulunmalı ve piyasa şartları ile gerçekleştirilen işlevler dikkate alınarak ilgili mal ve hizmet maliyetlerinin makul bir brüt kâr oranı kadar artırılması suretiyle bulunan tutarın ilişkili kişilerle yapılan işlemlerde emsallere uygun fiyat veya bedel olarak tespit edilmelidir.

Yeniden Satış Fiyatı Yöntemi

Tebliğde yeniden satış fiyatı yöntemi özellikle pazarlama faaliyetleri gibi ilişkili şirketin satın aldığı mal veya hizmeti ilişkisiz kişilere sattığı işlemlerde güvenilir sonuçlar verdiği ifade edilmiştir.

Kar bölüşüm yönteminin faaliyet kar veya zararının ilişkili şirketler arasında üstlendikleri işlev ve riskler göz önünde bulundurularak dağıtılması şeklinde uygulanacağı belirtilmiştir. 

İşleme Dayalı Net Kar Marjı Yöntemi

İşleme dayalı net kar marjı yöntemi, mükellefin kontrol altındaki bir işlemden; maliyetler, satışlar veya varlıklar gibi ilgili ve uygun bir temele dayanarak tespit ettiği net kar marjının incelenmesi esasına dayanan yöntemdir.

Peşin Fiyatlandırma Anlaşmaları

Büyük Mükellefler Vergi Dairesine kayıtlı mükellefler 01.01.2008, diğer mükellefler ise 01.01.2009 tarihi itibari ile Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı’na başvurarak uygulanacak yöntem konusunda anlaşma yapabilirler. Bu karşılıklı anlaşma prosedürünün aşamaları;

a) Ön değerlendirme,

b) Analiz,         

c) Anlaşmanın kabulü veya reddidir,

ayrıca mükellefler anlaşma süresinin bitiminden en az dokuz ay önce anlaşmanın yenilenmesi için idareye başvurabilirler.

Yıllık Belgelendirme

Tebliğe göre mükellefler “Transfer Fiyatlaması, Kontrol Edilen Kurum ve Örtülü Sermaye”  formunu yıllık beyanname ekinde vergi dairesine ibraz edeceklerdir.

Bunun yanı sıra Büyük Mükellefler Vergi Dairesine bağlı mükellefler ilişkili kişiler ile olan işlemleri için tebliğin 3 no.lu ekinde verilen formatta yıllık bir Transfer Fiyatlaması raporu hazırlayarak bu raporu diğer tüm ilgili bilgi ve belgelerle birlikte Türk vergi otoriteleri istediğinde sunmak üzere hazır bulunduracaklardır. Diğer mükelleflerin Transfer Fiyatlaması rapor yükümlülüğü ilişkili şirketler ile yapılan yurtdışı işlemler ile sınırlanmıştır.

Gelir İdaresi ile anlaşmayı seçen mükellefler ise başvuru sürecinde tebliğin 7.2. bölümünde sıralanan dokümanları hazırlayacaklardır.

Gayri Maddi Haklar 

Gayri maddi haklarla ilgili olarak tebliğin 10.1 numaralı bölümünde gayri maddi hakların tanımı yapılarak nelerin bu kapsamda değerlendirileceği ifade edilmiştir. Gayri maddi haklar ticari ve pazarlama amaçlı olmak üzere iki temel başlık altında toplanmıştır. Gayri maddi haklarda emsallere uygunluk ilkesinin devreden ve devralan açısından ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiği belirtilmiş ve emsallere uygun bedelin tespitinde kullanılabilecek yöntemlere yer verilmiştir. Gayri maddi haklara emsal fiyat prensibinin uygulanırken, kontrol edilebilen işlemler ile kontrol edilemeyen işlemler arasında yapılmalıdır. Sonrasında gayri maddi hakkın alım satımı için en uygun Transfer Fiyatlaması yöntemi tespit edilmelidir.

Grup içi Hizmetler

Grup içi hizmetler ile ilgili olarak aşağıdaki hususlar dikkate alınmalıdır:

a) Hizmetin fiilen sağlanıp sağlanmadığı,

b) Hizmeti alan şirket/şirketlerin söz konusu hizmete ihtiyacı olup olmadığı,

c) Hizmetin alınmış olması halinde hizmet bedelinin emsallere uygunluk ilkesine uygun olup olmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

Tebliğde ayrıca grup içi hizmetlerin emsallerine uygun olarak belirlenmesi gerektiği belirtilmiş olup, emsaller uygun bedelin tespitinde karşılaştırılabilir fiyat yöntemi ve maliyet artı yöntemlerinin diğer yöntemlere tercih edilebileceği ifade edilmiştir.

Hakkımızda

2007 Yılında kurulmuş ve bu tarihten itibaren ilgili mevzuat çerçevesinde muhasebe ve mali müşavirlik mesleği ile ilgili hizmetleri müşteri portföyüne sunmayı hedef edinmiştir.

Hizmetlerimiz

Gerçek ve tüzel kişilere ait teşebbüs ve işletmelerin genel kabul görmüş muhasebe prensipleri ve ilgili mevzuat hükümleri gereğince, mali müşavirlik işleri yapmak.

İletişim

A:Gümüşpınar Mah. Sakızağacı Cad. Nergis Evleri Sitesi No:12/4 D.2 Soğanlık. Kartal-İstanbul

T:+90 216 441 20 40

F:+90 216 441 21 70

E:info[at]selcukozturk.net